Су басу ихтималы булганда үз-үзеңне тоту, суның яр сызыгыннан чыгу кагыйдәләре

Теләсә нинди шартларда да үз-үзегезне кулда тота алмагыз, паникага бирелмәгез, тиз, ләкин су-зыгысыз һәм ышанычлы хәрәкәт итегез!

Моннан тыш, сезгә мөлкәтегезне һәм йортыгызны су басудан һәм матди зыян китерүдән иминиятләштерергә кирәк!

Су басу куркынычы булган очракта гамәлләр:

1. Килеп туган хәл турында массакүләм мәгълүмат чаралары һәм башка Хәбәр итү системалары аша игътибар белән тыңлагыз, кирәкмәгәндә телефоннан файдаланмагыз, ул Сезнең белән элемтә өчен ирекле булсын өчен.

2. Документлар, кием-салым, иң кирәкле әйберләр, берничә көнгә азык-төлек запасы (Коры су коену урыннары һ.б.), медикаментлар әзерләгез. Барысын да чемоданга (рюкзакка) салыгыз.

3. Барлык электр приборларын электр челтәреннән сүндерегез, газны сүндерегез, мичтәге утны сүндерегез.

4. Мөмкин булганча, милекне өске катларга (чормаларга) күчерегез яки өске киштәләргә күтәрегез.

5. Баз һәм подваллардан мөлкәтне алдан ук күтәрегез.

6. Утынны һәм су күтәрелгәндә йөзеп китәргә сәләтле барлык әйберләрне бинага (сарайга) күчерү яхшырак.

7. Су басу куркынычы янаган очракта терлекләрне мөмкин кадәр тизрәк су басу зонасыннан ерак булган куркынычсыз урыннарга куарга кирәк.

Кинәт су басу очрагындагы гамәлләр:

1. Килеп туган хәл турында массакүләм мәгълүмат чаралары һәм башка Хәбәр итү системалары аша игътибар белән тыңлагыз, кирәкмәгәндә телефоннан файдаланмагыз, ул Сезнең белән элемтә өчен ирекле булсын өчен.

2. Кирәкле документларны (паспортлар, таныклыклар һ.б.), кыйммәтле әйберләрне, даруларны, азык-төлекне, кием-салымны һәм башка кирәкле әйберләрне тиз җыегыз. Барысын да чемоданга (рюкзакка) салыгыз.

3. Мөмкин булганча, мөлкәтне өске катларга күчерегез яки өске киштәләргә күтәрегез.

4. Вак хайваннарны биналардан чыгарыгыз, ә этләрне бәйдәняжкындырыгыз.

5. Мөмкин булса, су басу зонасын кичекмәстән калдырыгыз. Аннары имин районнарга җибәрү өчен игълан ителгән җыелма эвакуация пунктларына барасыз.

6. Өйдән чыгар алдыннан электр һәм газ белән тәэмин итүне сүндерегез, мичтәге утны сүндерегез. Вакыт булса, тәрәзәләрне һәм ишекләрне ябыгыз-беренче катның тәрәзәләрен һәм ишекләрен такталар (щитлар) белән ябыгыз.

7. Су басу зонасыннан чыгып булмаса, югары катларга күтәрелегез. Әгәр йорт бер катлы булса, чорма биналарын алыгыз.

8. Ярдәм килгәнче югары катларда, түбәләрдә яки башка калкулыкларда калыгыз, коткаручыларга сигнал бирегез, алар сезне тиз генә күреп алсын өчен.

Язгы ташу вакытында халыкның гамәлләре буенча белешмәлек
Йортыгызны су басу куркынычы булганда гамәлләр:

йортыгызны су басу ихтималын алдан ачыкларга һәм үз торак һәм мөлкәтегезне иминиятләштерергә;
чүп-чарны алдан ук чистартырга, кышкы чүп-чарны һәм тиресне чыгарырга;
су баскан территориядә автоном яшәү очрагына эчәргә яраклы шешәләргә салынган су һәм тиз бозылмый торган азык-төлек продуктлары запасларын булдырырга;
биналардан тыш булган барлык йөзүче предметларны беркетергә яисә аларны ярдәмче бүлмәләргә урнаштырырга;
тәрәзәләрне һәм ишекләрне ябарга, кирәк булганда һәм вакыт булганда аларны тыштан такталар белән тутырырга;
электр приборларын һәм электр үткәргечләрен Судан саклау чараларын күрергә;
әгәр вакыт мөмкинлек бирсә, югары катларга һәм чормаларга кыйммәтле әйберләрне һәм әйберләрне күчерергә;
Судан бозылырга мөмкин булган бар нәрсәне подваллардан һәм баздан чыгарырга;
йорт хайваннарын биналардан чыгарырга, этләрне чишәргә;
булган йөзү чараларын әзерләргә, ә андыйлар булмаган очракта аларны булган материаллардан: буш мичкәләрдән, бүрәнәләрдән, такталардан, автомобиль камераларыннан ясарга.
 

Эвакуация турында кисәтү алганда гамәлләр:

газ, су һәм электрны сүндерергә, мичтәге утны сүндерергә;
җылы кием, итек, юрган, акча әзерләргә, документларны су үткәрми торган пакетка тутырырга;
өч көнлек туклану запасын җыярга, аптечканы һәм сез куллана торган дарулар җыелмасын онытмаска;
билгеләнгән тәртиптә чыгып китәргә, йорт хайваннарын су басу ихтималы булган куркыныч зонадан билгеләнгән куркынычсыз районга чыгарырга.
 

Су дәрәҗәсе кискен күтәрелгәндә гамәлләр:

куркынычсыз биек урынны, бинаның өске катын, чорманы яки түбәсен алырга һәм ярдәм килгәнче яки су дәрәҗәсе төшкәнче шунда калырга;

коткаручыларга сезне күрергә мөмкинлек бирә торган чаралар күрергә: ачык төстәге тукыма элеп куярга, төнлә яктылык сигналлары бирергә;

йөзү чараларыннан файдаланып мөстәкыйль эвакуацияне бары тик гомеренә һәм сәламәтлегенә куркыныч янаган очракларда, шулай ук зыян күрүчеләргә ашыгыч ярдәм күрсәтергә кирәк булганда гына үткәрергә.
 

Су өсте тигезлегенең кимүеннән соңгы гамәлләр:

өйгә кайткач сак булырга, стеналар яки түшәм ишелү, җимерелү, җимерелү һ. б. ш. куркыныч юкмы икәнен тикшерергә.;
электрны кабызганчы яки ут кабызганчы, көнкүреш газының агып китмәвенә һәм электрүткәргечнең су белән контактта булмавына инаначак;
бөтен торып торган суны алып бетергәнче, өйдә һава температурасын күтәрмәскә;
ризык әзерләү өчен коедан су кулланмаска, бу максатлар өчен шешәле судан файдаланырга;
пычранган савыт-сабаны һәм аш-су приборларын, моның өчен кайнар су яки агарткыч (су тутырылган кабырчыкка чәй кашыгы агарткыч)кулланып, юарга һәм зарарсызландырырга;
йортны су сеңдерелгән әйберләрдән чистартырга, әйберләрне һәм йортның эчке бүлмәләрен киптерергә, чүп-чарны җыярга, территорияне һәм торакны яраклы хәлгә китерергә.